Tìm hiểu xơ gan theo y học cổ truyền

Xơ gan là một bệnh mãn tính toàn thân tổn thương chủ yếu là cấu trúc của gan bị biến dạng do sự tăng sinh và xơ hóa của tổ chức gan, hình thành các cục tại mô gan. Biểu hiện lâm sàng chủ yếu là chức năng gan giảm và một loạt triệu chứng do tăng áp lực tĩnh mạch cửa. Căn cứ vào các triệu chứng lâm sàng khác nhau mà y học cổ truyền thường mô tả trong các chứng: ‘Tích Tụ’, ‘Cổ Trướng’, ‘Phúc Trướng’ [Linh Khu], ‘Thủy cổ” (Cảnh Nhạc Toàn Thư)…

>> Xem thêm: Chữa xơ gan bằng đông y có hiệu quả không

>> Xem thêm: Chữa bệnh xơ gan cổ chướng theo y học cổ truyền

TÌM HIỂU XƠ GAN THEO Y HỌC CỔ TRUYỀN

Xơ gan
Xơ gan

Theo y hoc cổ truyền sự hình thành xơ gan có liên quan đến 3 tạng Can, Tỳ và Thận. Nguyên nhân chính là do khí trệ, huyết ứ, thủy thấp ứ đọng trong cơ thể dẫn đến làm hư tổn thận âm, thận dương. Có thể giải thích cơ chế các triệu chứng bệnh lý như sau: Chứng hoàng đản và tích tụ trực tiếp ảnh huởng đến tạng Can. Can tàng huyết, thích sơ tiết, bệnh lâu ngày, Can không được thông điều sinh ra can khí uất sẽ ảnh hưởng đến chức năng của tỳ vị (can vị bất hòa, tỳ vị hư nhược). Trên lâm sàng thường có các triệu chứng như ngực sườn đầy tức, ợ hơi, nôn, buồn nôn, chán ăn, tiêu lỏng… bệnh lâu ngày khí trệ sinh ra huyết ứ, biểu hiện các triệu chứng mạn sườn đau tức tăng cố định, môi lưỡi tím thâm, các hội chứng ứ huyết, xuất huyết. Mặt khác, nếu do ăn uống thiếu thốn thất thường, nghiện rượu quá độ cũng làm tổn thương tỳ vị, chức năng tỳ vận hoá kém nội sinh thấp nhiệt, tân dịch bị tổn thương. Nếu cảm nhiễm trùng độc hoặc hóa chất độc hại cũng đều do tác hại can tỳ mà sinh bệnh. Bệnh lâu ngày sẽ tổn hại thận, thận dương hư tiểu khó khăn, phù

và cổ trướng nặng hơn, thận âm hư dẫn tới can thận âm hư, can hỏa vượng, can huyết hao tổn, can phong động sinh co giật hôn mê… Tóm lại bệnh xơ gan giai đoạn đầu chủ yếu là tổn thương can tỳ, khí ứ, huyết trệ, vào giai đoạn cuối tạng thận cũng bị tổn thương sinh ra tỳ thận dương hư và can thận âm hư, bệnh trầm trọng và khó trị.

BÀI THUỐC CHỮA BỆNH XƠ GAN

Bài thuốc chữa xơ gan
Bài thuốc chữa xơ gan

Thể can uất tỳ hư

Bài thuốc Sài hồ sơ can thang gia giảm gồm Sài hồ 12g, Bạch thược 8g, Chỉ thực 6g, Xuyên khung 8g, Hậu phác 6g, Cam thảo bắc 6g, Đương quy 8g, Đại táo 8g. Nếu cảm giác đau tức nặng vùng gan làm bệnh nhân khó chịu nên tăng thêm liều Bạch thược, Cam thảo 12g, Xuyên khung 10g, Chỉ thực 10g, Hậu phác 10g.

Bài thuốc Sài thược lục quân gia giảm gồm Sài hồ 12g, Bạch thược 12g, Bạch truật 12g, Đảng sâm 12g, Phục linh 8g, Trần bì 6g, Bán hạ 6g, Cam thảo bắc 6g.

 Thể Tỳ Thận dương hư

Bài thuốc Phụ tử lý trung gia giảm gồm Phụ tử chế 12g, Quế chi 6g, Can khương 6g, Phục linh 12g, Hậu phác 6g, Trạch tả 12g, Đại phúc bì 12g, Xuyên tiêu 6g, Hoàng kỳ 12g.Nếu bệnh nhân phù nhiều, mệt mỏi, khó thở, có thể tăng Trạch tả, Đại phúc bì 20g, Huỳnh kỳ 20g. Nếu mệt mỏi, chỉ tăng Huỳnh kỳ 20g.

Thể Âm hư thấp nhiệt

Bài thuốc Lục vị địa hoàng gia giảm gồm Thục địa 12g, Sơn thù 8g, Đơn bì 8g, Phục linh 8g, Hoài sơn 12g, Trạch tả 8g, Bạch truật 12g, Đương quy 8g, Địa cốt bì 12g, Bạch mao căn 20g. Nếu biểu hiện xuất huyết không thuyên giảm, bỏ Trạch tả, tăngThục địa 40g, Bạch mao căn 40g. Nếu có sốt cao tăng liều Đơn bì và Địa cốt bì 20g, gia thêm Sinh địa 20g hoặc tăng Thục địa 40g.

Thể Khí trệ huyết ứ

Bài thuốc: Thiên kim đại phúc thủy (nếu không thuyên giảm) gồm Khương hoàng 4g, Khiên ngưu 10g, Côn bố 12g, Hải túc 10g, Quế tâm 6g, Đình lịch 12g. (Nên kiểm tra ion đồ khi dùng kéo dài).

>> Xem thêm: Đông y chẩn đoán bệnh xơ gan theo chứng tích tụ

>> Xem thêm: Bệnh xơ gan và việc điều trị xơ gan theo đông y

Thể Thủy khí tương kết

Bài thuốc Cách hạ trục ứ thang (Y lâm cải trúc) gồm Đào nhân 12g, Hồng hoa 8g, Đương quy 12g, Xích thược 20 – 30g, Tam lăng 8g, Nga truật 8g, Đan sâm 12g, Hương phụ chế 8g, Chỉ xác 8g.

 

Bài viết liên quan

  • Cải thiện bệnh gan bằng nấm linh chiCải thiện bệnh gan bằng nấm linh chi Các bệnh về gan có thể gây ra cho người bệnh những ảnh hưởng không nhỏ tới sức khỏe và sinh hoạt hàng ngày, ảnh hưởng tới chất lượng cuộc sống của người bệnh. Theo các nghiên cứu hiện đại […]
  • Chữa bệnh xơ gan cổ chướng theo y học cổ truyềnChữa bệnh xơ gan cổ chướng theo y học cổ truyền Bệnh xơ gan cổ chướng là một trong nhiều bệnh về gan nguy hiểm, ở giai đoạn này, các triệu chứng bệnh có thể ảnh hưởng tới tính mạng của người bệnh nếu như không được kiểm soát tốt. Chữa […]
  • Chất curcumin trong nghệ giúp chữa viêm gan, xơ ganChất curcumin trong nghệ giúp chữa viêm gan, xơ gan Chất curcumin - một trong những thành phần chính có trong củ nghệ - dường như có khả năng làm trì hoãn những tổn hại về gan, là nguyên nhân dẫn đến bệnh xơ gan.  Kết quả một cuộc nghiên […]
  • 2 món canh dưỡng sinh dùng cho người viêm gan mãn tính2 món canh dưỡng sinh dùng cho người viêm gan mãn tính Theo Đông y viêm gan mãn tính là do gan tỳ suy tổn, khí độc trì lưu, vì vậy khi điều trị có thể phối hợp thuốc với thức ăn có tác dụng bổ gan tỳ song song với trừ tà độc. Những thức ăn nên […]
  • Điều trị bệnh viêm gan bằng đông y theo thể bệnh Bệnh viêm gan là một bệnh có thể lây nhiễm dưới sự tấn công của các siêu virus viêm gan, viêm gan nếu như không được điều trị sớm có thể dẫn đến mãn tính hình thành bệnh Xơ gan, Ung thư […]
  • Chữa chứng dị ứng do suy gan bằng cây núc nácChữa chứng dị ứng do suy gan bằng cây núc nác Cây núc nác có tác dụng chữa chứng dị ứng do suy gan. Gan chính là một cơ quan rất quan trọng trong cơ thể con người, gan là cơ quan đầu tiên tiếp nhận các chất dinh dưỡng từ hệ thống tiêu […]